Αρχική Ιστορία Δήμοι - Χωριά Ήθη - Έθιμα Μοιρολόγια Ποίηση Απόδημοι Αρχιτεκτονική
Εκκλησίες Κάστρα Ταΰγετος Χλωρίδα Πανίδα Σπήλαια Προϊόντα Άρωμα Μάνης
Δημιουργοί Απόψεις Εκδρομές Σύλλογοι Σύνδεσμοι Wallpaper Περιεχόμενα Βιβλιογραφία

 

Προηγούμενη

 

Επικοινωνία

Κηπούλα: Στη Κηπούλα υπάρχουν οικογένειες και κτίσματα πολλών αιώνων, ενώ στην Άνω Πούλα τοποθετείται το αρχαίο κάστρο της Μ.Μαΐνης και η ακρόπολη της αρχαίας Μέσσας. Το όνομα, μάλλον προέρχεται, από το Ιππόλα – Χιππούλα – Κιππούλα που λαθεμένα επικράτησε να γράφεται Κηπούλα, ενώ η Άνω Πούλα είναι Άνω Ιππόλα, που αποτελούσε την ακρόπολη της αρχαίας πόλης, αφού είναι κτισμένη ψηλότερα στη ράχη.

Η Αγία Παρασκευή (10ου – 12ου αι.) είναι κτισμένη μέσα στο χώρο της νεότερης του Αγίου Δημητρίου  με πολλά εντοιχισμένα ανάγλυφα, που κατά τη παράδοση έχουν μεταφερθεί από το κάστρο της Άνω Πούλας.

Οι Άγιοι Ανάργυροι βρίσκονται ΒΑ και είναι του 1265 με θαυμάσιες τοιχογραφίες, ενώ σε μια θαλασσινή σπηλιά λατρευτικά ρυθμισμένη είναι η Παναγία η Ελεούσα. Έξω από το χωριό ο Άγιος Νικήτας με αγιογραφίες και πολλές...νυχτερίδες.

 

kipoula_agdimitr01.JPG (56057 bytes)
Άγιος Δημήτριος
kipoula_agdimitr04.JPG (32184 bytes)
Άγιος Δημήτριος
kipoula_agdimitr02.JPG (19362 bytes)
Αγία Παρασκευή - Η είσοδος εντός του Αγίου Δημητρίου
kipoula_agdimitr03.JPG (30903 bytes)
Αγία Παρασκευή - εντοιχισμένο ανάγλυφο
kipoula_agdimitr05.JPG (47737 bytes)
Αγία Παρασκευή - Η στέγη εντός του Αγίου Δημητρίου
kipoula01.JPG (64710 bytes)
Κηπούλα
kipoula_pantonarou1.JPG (35426 bytes)
Πύργος Αντώναρου
kipoula_pantonarou2.JPG (33197 bytes)
Κανόνι στο Πύργο Αντώναρου
kipoula_pmihalopoulou.JPG (27548 bytes)
Πύργος Μιχαλόπουλου

kipoula_aganargiroi1.JPG (45062 bytes)
Άγιοι Ανάργυροι
kipoula_aganargiroi2.JPG (18949 bytes)
Άγιοι Ανάργυροι - είσοδος Ιερού
kip_agnikitas_platitera1.jpg (35695 bytes)
Άγιος Νικήτας - Πλατυτέρα στο Ιερό
kipoula_agnikitas2.JPG (44058 bytes)
Άγιος Νικήτας - Πλατυτέρα στο Ιερό
kipoula_agnikitas1.JPG (34127 bytes)
Άγιος Νικήτας - Αγία Τράπεζα

Η Άνω Πούλα (Κάβο Γκρόσσο)
Του ΜΙΧΑΛΗ Η. ΣΚΑΦΙΔΑ, δημοσίευση στην εφημερίδα «Φάρος της Λακωνίας», α.φ. 479/02.08.1984

kavogkroso01.jpg (35222 bytes)Στο Κατωπάγγι της Δυτικής Μάνης, εκεί που τελειώνει η γη και απλώνεται ο Μεσσηνιακός Κόλπος, ένας βραχώδης όγκος μήκους τεσσάρων περίπου χιλιομέτρων και ύψους 1238 ποδιών, απλώνεται επιβλητικά σαν να αναζητάει κάτι πολύτιμο, κάτι χαμένο από τον ίδιο τον εαυτό του.

Εκεί είναι οι πολυάριθμες σπηλιές, οι αρχαίες θυρίδες κατά τον Λυδό Παυσανία τον περιηγητή, που έζησε τον 2ον αιώνα μ.Χ. Στο χρονικό της συγγραφής του 160-180 μ.Χ. ο Παυσανίας δεν αρκέσθηκε στην επιτόπιο έρευνα, αλλά είχε βοηθήματα και από άλλους αρχαιότερους συγγραφείς όπως ο περιηγητής Πολέμων, ο Ατθιδογράφος Ίστρος, ο γεωγράφος Αρτεμίδωρος κ.α., ακόμη και από άλλα πρόχειρα εγκυκλοπαιδικά εγχειρίδια, άφθονα για την εποχή του και γράφει τα παρακάτω: «Το Ιερόν τούτο εγώ τε ακοή γράφω και όσοι μνήμην άλλοι περί αυτού πεποίηνται».

Στο Γ’ βιβλίον (τα Λακωνικά του 25,9) αναφέρει για την αρχαία Ιππόλα, επειδή όμως η γλώσσα του είναι πενιχρή και ρηχή, σε λέξεις και φράσεις και σε πολλά μέρη άτεχνη και χωρίς καμιά καλλιλογία, δεν κατορθώθηκε ο ακριβής προσδιορισμός και η τοποθέτησις της αρχαίας Ιππόλας. Σε ένα μέρος γράφει:

«Ιππόλα 30 σταδίους απέχουσα από της αρχαίας Καινηπόλεως (η σημερινή Κυπάρισσος) παρά την θυρίδα Άκρα Ταινάρου, ένθα ερείπια αυτής και παρ’ αυτά Ιερόν της Αθηνάς Ιππολαΐτιδος».

Πολλοί από τους νεώτερους αμφισβητούνε τη σημερινή τοποθεσία της αρχαίας Ιππόλας. Μερικοί από αυτούς την τοποθετούν στη θέση της Άνω Πουλάς (η περισσότερον πιθανή εκδοχή). Από τα υπάρχοντα εκεί ερείπια, άλλοι κοντά στη θέση της σημερινής Κηπούλας, δυτικά, όταν κανείς ανεβαίνει προς Άνω Πούλα.

Άλλη εκδοχή θέλει την αρχαία Ιππόλα εις τον Άνω Κούνο, δυτικά του σημερινού Κούνου, χωρίς να αποκλείει και την συνύπαρξη Άνω και κάτω Ιππόλας και μάλιστα της πρώτης και πιθανοτέρας εις τα σημερινά ερείπια επί της Άνω Πούλας και της δεύτερης σε μια από της ποιο πάνω πιθανές τοποθεσίες.

Ακόμη σύμφωνα με τη θεωρία του κ. Δημητράκου – Μεσίσκλη, ο Γέρο Λιμένας μπορεί νάταν η περιοχή πούταν χτισμένη η Ιππόλα στην οποία ο Παυσανίας αποδίδει την τοποθεσία ναού της Παλλάδος Αθηνάς. Τα πολλά εις έκτασιν ερείπια επί της Άνω Πούλας μαρτυρούν την ύπαρξη κάποτε εκεί κοινωνικής ζωής. Η παράδοση μάλιστα λέει ότι κάποτε στην κορφή του Κάβο Γκρόσσο ήταν χτισμένη η πόλη της Ωριάς, που χρησίμευε για ακρόπολη της Ιππόλας.

Το μνημειώδες έργο του Παυσανία, που περιέχει πλούτο από αρχαιολογικές ειδήσεις είναι άριστος οδηγός για τους νεώτερους περιηγητές. Πιστεύεται δε ότι οι έρευνες προς τον τομέα αυτόν πού είναι γεμάτος απτά αρχαιολογικά τοπία και ευρήματα, θα έφεραν σε φως στοιχεία τέτοια που θα μαρτυρούσαν την προέλευση των πρώτων εκεί ανθρώπων, που πιθανόν θα ήσαν οι πρόγονοί μας.

Από όλα αυτά θα μπορούσαμε να βγάλουμε το συμπέρασμα ότι ο λαός αυτός είχε κοινωνική ζωή και πολιτική υπόσταση, που τα είχε κερδίσει με το πολεμικό του μένος. Δυστυχώς όμως ακαθόριστοι γεωγραφικοί προσδιορισμοί μας δίνουν μια ασάφεια και σύγχυση στην τοπική Ιστορική μας εξέλιξη.

Η δημοτική ναυτική μούσα αναφέρει την Άνω Πούλα σαν Κάβο Γκρόσσο που πιθανόν το όνομα αυτό να πάρθηκε από οχυρωμένη τοποθεσία που χρησιμοποιήθηκε από τους Ενετούς. Αποκλείεται όμως να ήταν επί της Άνω Πούλας το Κάστρο της Μαΐνης ή Μάνης από το οποίο ολόκληρη ή περιοχή πήρε το όνομά της. Είναι ιστορικά άλλωστε αποδεδειγμένο πως το Κάστρο αυτό κτίστηκε στο Τηγάνι που είναι μία στενή προεξοχή βράχου μεσ’ στη θάλασσα, σαν τη λαβή ενός τηγανιού, που απλώνεται από την άλλη πλευρά του κόλπου, τρία μίλια από το Μεζαπο. Αυτό χτίστηκε από το Γουλιέλμο II τον Βιλλαρδουΐνο, τέταρτο Φράγκο Πρίγκηπα του Μωρέα, στα 1248, και εθεωρείτο ένα από τα τρία μεγάλα φρούρια (Μυστρά και Μονεμβασίας). Το φρούριο αυτό παραδόθηκε στους Βυζαντινούς από τους Φράγκους και έγινε φρούριο του Βυζαντινού Δεσποτάτου του Μυστρά.

Για την Άνω Πούλα, η παράδοση αφιέρωσε και ένα τετράστιχο που τόνιζε την ανάγκη για τα Ιστιοφόρα να περνούν ανοιχτά, περισσότερο και από το Ταίναρον, αποφεύγοντας έτσι τις δολερές γαλήνιες και πειραχτικές παγίδες, μέσα στις πολυάριθμες σπηλιές, τον παλιό εκείνο καιρό·(Από τον Κάβο Ματαπά, 40 μίλια ανοιχτά και από τον Κάβο Γκροσσό, 40 μίλια κι' άλλο τόσο.)

Ο Κάβο Γκρόσσο είναι ο ίδιος, πάντα αμετάβλητος. Η αγριωπή του φύση είναι το χαρακτηριστικό του. Απότομος γκρεμός προς τη θάλασσα, δείχνει στον επισκέπτη, σύμφωνα με το χαρακτηρισμό που του δίνει ο Κοραής, (τον ηχωδέστερον από τους άλλους Κάβους και δια το κρημνώδες και ύπαντρον των ακτών του) όλη την ανήσυχη και την επιβλητική του μεγαλοπρέπεια.

Από κει ψηλά βλέπεις με έκσταση το φυσικό του μεγαλείο, μπρος σου ανοίγεται ο Πόντος και πέρα χαμένη μέσα στα άχνη του πελάγους η Αφρική με τις απέραντες ακρογιαλιές της και τις παράδοξες συνήθειες.

Βαπόρια πέρα μακριά στο βάθος πάνε κι’ έρχονται σε ποντοπόρα ταξίδια, ενώ ποιο σιμά καμιά ψαροπούλα, στο ζηλευτό της έργο. Νοσταλγείς τον ευτυχισμένο ψαρά και αναπολείς το ερημικό του μεγαλείο. Τον χαιρετάς με σφυρίγματα και φωνές. Σε αντιχαιρετάει κουνώντας το μεγάλο θαλασσινό του καπέλο. Τον μακαρίζεις και τον χαίρεσαι, σαν σκέπτεσαι την καθημερινή του βιοπάλη και αγωνία, μέσα στη βρώμικη φύση της σημερινής πολιτείας. Χαίρεσαι στο ανάλαφρο χάδι ττου του στέλνει ο μπάτης και το γλυκό κελάηδημα των πουλιών που δυναμώνει, κατερχόμενα με ταχύτητα το θαλασσινό Κάβο, σε φέρνουν σε καινούργιους κόσμους, σε υπερθεϊκά μεγαλεία.

Ετοιμάζεσαι για να φύγεις. Πίσω σου μόνος ο Κάβο Γκρόσσο, το κατάμονο και τρομερό φρούριο, ενώ κάπου-κάπου χαμηλά ακούγεται το τραγούδι κάποιου τσοπανόπουλου.

Φέτος, όπως κάβο χρόνο, το κυνήγι πλησιάζει. Το πέρασμα της τρυγόνας εκεί είναι διακριτικό, πλούσιο και πολύ γνωστό, όχι μόνο στους δικούς μας κυνηγούς. αλλά και όλης της 'Ελλάδος.

Το ντουφεκίδι και τα γαυγίσματα των σκυλιών πάλι θα αντηχήσουνε εκεί πάνω και το πρόχειρο της εποχής καφενεδάκι, πάντα φιλόξενα θα δροσίζει το γιόμα τους κυνηγούς.

Τελειώνοντας θα ήταν παράλειψίς μου εάν δεν σκιαγραφούσα έστω με δυο λόγια, το Μοναστήρι της Αγίας Ελεούσας, κτισμένο μέσα στη σπηλιά μιας αρκετά μεγάλης πλαγίας, που οι πρόποδές της αγγίζουν τη θάλασσα, βορειοδυτικά του Κάβο Γκρόσσο.

Ένα μνήμα στην πλαγιά, το μνήμα του Παπά-Μιχαλέτου, του ανθρώπου που αφιέρωσε εκεί όλη του τη ζωή, δείχνει την ανθρώπινη προσήλωση στο χριστιανικό μεγαλείο.

Το νανούρισμα από το ανάλαφρο αγεράκι με το φλοίσβο των κυμάτων που το συντροφεύει και ο χαιρετισμός των βαποριών από ευγνωμοσύνη για την Μεγαλόχαρη, είναι το μόνο μνημόσυνο που προσφέρεται στη μνήμη του αγίου εκείνου ανθρώπου, που αφιέρωσε όλη του τη ζωή, για τη θεϊκή πίστη.


Κέρια ] [ Κηπούλα ]