|
Σταυροπήγιο
(Βαρούσια):
Μεσογειακό χωριό πνιγμένο στα
ελαιοπερίβολα, μετά το Κάμπο, που μαζί με
τους οικισμούς Λαγκάδια και Μάλτα
αποτελούσαν κοινότητα, ενώ τώρα αποτελεί
Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου Αβίας. Είναι
κτισμένο στη πλαγιά του λόφου όπου
βρίσκεται το κάστρο της Ζαρνάτας.
Η λέξη Βαρούσι απαντάται σε
όλες τις Βαλκανικές γλώσσες. Ο
Γουσταύος Μάγερ (Γερμανός γλωσσολόγος)
υποστηρίζει πώς η λέξη είναι Σλαβική.
Από άλλους θεωρείται Ουγγρική. Στη
Τούρκικη γλώσσα συναντάμε το VAROSH (Βαρούζ)
απ’ όπου μάλλον προήλθε η ελληνική
λέξη Βαρούσι και σημαίνει τον
συνοικισμό έξω από ένα κάστρο και
εμφανίζεται συνήθως σε μέρη που
υπάρχουν παλιά κάστρα και που άλλοτε οι
κάτοικοι διακρίνονταν σε "Καστρινούς"
και "Βαρουσιώτες". Έτσι είναι και
το κάστρο της Ζαρνάτας με το Βαρούσι
του. Οι Τούρκοι χρησιμοποιούσαν τη λέξη
Βαρούσι όταν επρόκειτο για συνοικία
που κατοικούσαν Χριστιανοί.
Χαρακτηριστική είναι η έκφραση, "όπου
Κάστρο και Βαρούσι". Κατά τους
χρόνους της Τουρκοκρατίας στα λεγόμενα
Βαρούσια κατοικούσαν οικογένειες που
διεκρίνοντο για το πλούτο και την
καταγωγή τους. Τόπους με το όνομα αυτό,
βρίσκουμε στη Κρήτη, στη Κόνιτσα, στην
Άρτα, Σέρρες και Κύπρο.
Κατά την
απογραφή της Πελοποννήσου του Grimani το 1618 τα
Βαρούσια και η Μάλτα είχαν 36 οικογένειες με
160 κατοίκους. Το Σταυροπήγιο
ήταν έδρα
Επισκοπής και καπεταναίοι της περιοχής
ήταν οι μετέπειτα Μπέηδες της Μάνης
Τζανέτμπεης Κουτήφαρης (1ος Μπέης
1776-1779) και ο Παναγιώτμπεης Κουμουντουράκης
(1798-1803).
|