Κεντρική σελίδα
Επάνω

 

«ΝΟΣΤΙΜΟΝ ΗΜΑΡ»

Του καθηγητή Αριστομένη Δαμιανάκου
"Αυτές οι πέτρες δεν βολεύονται
κάτω από τα ξένα βήματα...
Αυτές οι καρδιές δεν βολεύονται
παρά μόνο στο δίκαιο.
Δεν υπάρχει νερό
μονάχα φως
κι ο ίσκιος της μάνδρας είναι σίδερο"

Του Γιάννη Ρίτσου (Μανιάτης από τη Λάγια)
"Αυτός ο τόπος ο μικρός, ο μέγας
ο τόπος που γεννηθήκαμε, που μεγαλώσαμε και ζήσαμε.
Η πόλη μας, το χωριό μας, το πατρικό μας σπίτι, το χωράφι μας.
Η Μάνη ζωντανεύει, ανασταίνεται στις διακοπές.
Γίνεται τόπος έμπνευσης και προσκυνήματος.
Γίνεται η Ρωμιοσύνη του ποιητή που υπενθυμίζει το ιερό χρέος!»

Ένας δεκάλογος για τις διακοπές.
Ο Όμηρος ονομάζει «νόστιμον ήμαρ» την ημέρα που ο ξενιτεμένος Οδυσσέας γυρίζει στην αγαπημένη του Ιθάκη.

Από τότε για χιλιάδες χρόνια η γλώσσα μας κρατάει ζωντανές τις ίδιες λέξεις και τις πλουτίζει με νοηματικές αποχρώσεις που βρίσκουν τις αρχικές και ουσιαστικές τους σημασίες, όταν γνωρίζουμε και τις μακρινές τους ρίζες.

Είμαστε λαός της διασποράς, της ξενιτιάς, της περιπέτειας. Ανήσυχοι και ριψοκίνδυνοι δοκιμάζουμε φεύγοντας μακριά από τον τόπο καταγωγής να βρούμε μια καλύτερη τύχη. Και είτε τη βρούμε είτε όχι επιστρέφουμε συχνά στον τόπο καταγωγής και ζούμε με τις προσωπικές του ο καθένας συγκινήσεις, τις «νοστιμιές» της επιστροφής, της παραμονής και του χωρισμού. Έτσι το καλοκαίρι που είναι η κατεξοχήν περίοδος των διακοπών γίνεται και η εποχή των «νόστιμων ημερών». Είναι οι μέρες που ντόπιοι και ξενιτεμένοι αναβαπτίζονται σωματικά και ψυχικά. Μαζί με το σώμα που θέλει την ανάπαυση είναι και η ψυχή που θέλει τη δική της τροφή και τρυφή. Πολλοί τρόποι κάνουν το καλοκαίρι γεμάτο από ημέρες αλησμόνητες.

Πρώτον: Εθνικά. Το εθνικό αναβάπτισμα: Μετανάστες και ξενιτεμένοι αναβαπτίζονται σε μια εθνική «κολυμβήθρα» γεμάτη από ήθη, έθιμα, παραδόσεις και τοπικές εκδηλώσεις. Η τοπική ιστορία, η γλώσσα, η θρησκεία, το παρόν και το μέλλον του τόπου μας δημιουργούν έντονους προβληματισμούς.

Δεύτερον: Σωματικά-υλικά. Είναι «καιρός του σπείρειν και καιρός του θερίζειν». Οι καλοκαιρινές μέρες που ο καθένας μας δικαιούται να απολαύσει τους κόπους του. Οι μαθητές να ξεκουραστούν από τα μαθήματά τους. Οι δάσκαλοι να ηρεμήσουν από το αγχώδες έργο τους. Οι εργαζόμενοι να χαρούν τις άδειές τους και οι συνταξιούχοι να χαρούν τον αγώνα της ζωής με παιδιά και εγγόνια, φίλους και συγγενείς.

Τρίτον: Πνευματικά. Ο άνθρωπος ταξιδεύοντας μαθαίνει. Όσα μαθαίνει τα διηγείται, τα μαθαίνουν και οι άλλοι. Με το διάβασμα και το διάλογο το πνεύμα ανανεώνεται.

Τέταρτον: Κοινωνικά. Ο άνθρωπος δεν κάνει μόνος ούτε στον παράδεισο. "Βλέπεις είναι οι άλλοι, λέει ο ποιητής, και δεν γίνεται χωρίς αυτούς εσύ". Κοινωνία και επικοινωνία βρίσκουν στις διακοπές τις καλύτερες ευκαιρίες. Στην εποχή της παγκοσμιοποίησης είναι μεγαλύτερη η ανάγκη να κρατήσουμε την αξία μας και την ακεραιότητά μας.

Πέμπτον: Ψυχαγωγικά. Έχουμε ανάγκη από διασκέδαση. Άρτον και θεάματα. Με τις γιορτές και τα πανηγύρια, τη μουσική και το τραγούδι, αλλά και με το κλάμα και το μοιρολόι, ο Έλληνας και ιδιαίτερα ο Μανιάτης χαίρεται τη ζωή και πολεμάει το Χάρο.

Έκτον: Οικονομικά. Άλλοι ξοδεύοντας και άλλοι κερδίζοντας ανάλογα με την περίπτωση του ο καθένας. Το καλοκαίρι είναι μια ενδιαφέρουσα οικονομικά περίοδος, ιδιαίτερα για περιοχές τουριστικές, όπως είναι τα περισσότερα ελληνικά μέρη. Το χρήμα κυλάει από τσέπη σε τσέπη υπηρετώντας με τον δικό του τρόπο τις ανάγκες μας.

Έβδομον: Πολιτικά. Είμαστε από τους λαούς που από την εποχή του Περικλή, του Θουκυδίδη και του Πλάτωνα αυτόν που δεν ασχολείτο με τα πολιτικά τον θεωρούσαμε όχι απλώς τεμπέλη αλλά άχρηστο. Όπως δίδασκε ο Αριστοτέλης "το όλον προηγείται του μέρους". Δηλαδή το κοινό συμφέρον είναι πάνω από το ατομικό. Και ο Έλληνας είναι βαθύτατα πολιτικός. Γι’ αυτό και οι πολιτικές συζητήσεις, ζυμώσεις και εκδηλώσεις βρίσκουν την περίοδο των διακοπών ευκαιρίες για προβληματισμούς και δραστηριότητες.

Όγδοον: Πολιτιστικά. Πολιτιστικοί σύλλογοι, φεστιβάλ, θέατρο, συναυλίες, ομιλίες, διαλέξεις, εκθέσεις ζωγραφικής και πολλές άλλες πολιτιστικές δραστηριότητες βρίσκουν στις διακοπές «χρυσές ευκαιρίες».

Ένατον: Τοπικά. Ο τόπος που γεννηθήκαμε, που μεγαλώσαμε και ζήσαμε. Η πόλη μας, το χωριό μας, το πατρικό μας σπίτι, το χωράφι μας ζωντανεύουν στις διακοπές. Ιδιαίτερα η Μάνη ανασταίνεται. Γίνεται τόπος έμπνευσης και προσκυνήματος. Γίνεται η Ρωμιοσύνη του ποιητή που υπενθυμίζει το ιερό χρέος: «Αυτές οι πέτρες δε βολεύονται κάτω από τα ξένα βήματα, ...αυτές οι καρδιές δε βολεύονται παρά μόνο στο δίκαιο».

Δέκατο: Διαπολιτισμικά και διαχρονικά. «Αυτός ο κόσμος ο μικρός, ο μέγας» και ο ανελέητος και πανδαμάτορας χρόνος σταματούν για λίγο το ανελέητο έργο τους και μας κάνουν πιο ανθρώπινους, πιο αληθινούς, πιο φιλοσοφημένους. Παρελθόν, παρών και μέλλον αγκαλιάζουν τοπικά, εθνικά και διαπολιτισμικά τη ζωή μας.

Γι' αυτούς, λοιπόν, τους λόγους και για πολλούς άλλους που ο καθένας μπορεί να έχει, ας κρατήσουμε ό,τι καλύτερο και ομορφότερο μας χάρισε το καλοκαίρι με τις διακοπές του και τις νόστιμες ημέρες που περάσαμε.


Μανιάτικα Επώνυμα ] Μέγας Ναπολέων ] Διασπορά Μανιατών ] Ταίναρον 1... ] Ταίναρον 2... ] Καταγωγή Βενιζέλου 1 ] Αρχαιότητες... ] Καταγωγή Βενιζέλου 2 ] Σπήλαια Διρού 1 ] Αρεόπολη-Μελέτη 1 ] Οι Μανιάτες ] Ο Αρός ] Αρεόπολη-Μελέτη 2 ] Σπήλαια Διρού 2 ] Αλλόφυλοι στη Μάνη ] Ανάπτυξη Δήμων ] Ετυμολογία ονομάτων ] Κότρωνας ] Ξαρμάτωμα ] [ Νόστιμον Ήμαρ ] Αληθινή Ιστορία Διρού ] Η Ψυχή της Μάνης ] Ταινάριος άνθρωπος ] 590 τραγούδια ] Η Μάνη στο ΙΝΤΕΡΝΕΤ ] Από το βάθος... ] Η μάνα μας... ] Μάνη και Καλαμάτα ] Νομός Μάνης ]