Αρχική Ιστορία Δήμοι - Χωριά Ήθη - Έθιμα Μοιρολόγια Ποίηση Απόδημοι Αρχιτεκτονική
Εκκλησίες Κάστρα Ταΰγετος Χλωρίδα Πανίδα Σπήλαια Προϊόντα Άρωμα Μάνης
Δημιουργοί Απόψεις Εκδρομές Σύλλογοι Σύνδεσμοι Wallpaper Περιεχόμενα Βιβλιογραφία

Προηγούμενη

 

Επικοινωνία

2.500 φυτά της Ελλάδας στο... μικροσκόπιο μιας Γιαπωνέζας

Για έξι ολόκληρα χρόνια, διένυσε πάνω από 350.000 χιλιόμετρα στη χώρα μας και κατέγραψε από τα μεγάλα δέντρα έως και τα μικρά λουλουδάκια δίπλα στις ράγες των υπεραστικών σιδηροδρόμων.

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΡΟΥΤΣΗ

fita1.gif (252835 bytes)Χρειάστηκαν έξι ολόκληρα χρόνια για να τα καταγράψει. Από τα μεγάλα δέντρα στα βουνά έως τα μικρά λουλουδάκια που φυτρώνουν δίπλα στις ράγες των υπεραστικών σιδηροδρόμων, εκείνη δεν παρέλειψε να συλλέξει και να μελετήσει ούτε ένα. Ακόμη και κάποια που δεν τα προσέχει ανθρώπου μάτι. Η Γιαπωνέζα Κιτ Ταν, ερευνήτρια και καθηγήτρια Βοτανολογίας στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, κατέγραψε όλα τα ενδημικά φυτά της Πελοποννήσου και των Κυθήρων. Από τα 2.500 είδη της χλωρίδας που βρίσκονται στην περιοχή, τα 359 συναντώνται μόνο στην Ελλάδα και από αυτά τα 160 δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στον κόσμο εκτός από την Πελοπόννησο!

Με τη βοήθεια του καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Πατρών Γρηγόρη Ιατρού, κυκλοφόρησε στην Ευρώπη πριν από δύο μήνες ο πρώτος τόμος για τα ενδημικά φυτά της Ελλάδας (Πελοπόννησος - Κύθηρα). Ένα βιβλίο-εγκυκλοπαίδεια που μετρά 500 σελίδες, το πρώτο από τρίτομη σειρά. Θα ακολουθήσουν τα ενδημικά της Κρήτης και των νησιών και το έργο θα ολοκληρωθεί με την υπόλοιπη ηπειρωτική Ελλάδα.

«ΤΑ ΝΕΑ» συνάντησαν τη Γιαπωνέζα ερευνήτρια και τον Έλληνα καθηγητή στο Διακοφτό, σε μιαν από τις τακτικές επισκέψεις τους στην Πελοπόννησο, και περπάτησαν μαζί τους στο φαράγγι του Βουραϊκού. Μια πεζοπορία ενδεικτική του τρόπου δουλειάς των δύο επιστημόνων. «Περπατούσα μόνη μου, ώρες ατελείωτες, περισσότερες από δέκα την ημέρα. Με ήλιο, με βροχή, με υπερβολικό κρύο ή ζέστη, συνέχιζα και συνέλεγα φυτά», περιγράφει η Κιτ Ταν.

Το τζιπ έφτασε έως το σημείο που αρχίζει το φαράγγι. Η αποστολή θα συνεχιζόταν με τα πόδια κατά μήκος των γραμμών του οδοντωτού. Πάνω στα δέντρα υπήρχε η ένδειξη Ε4, που σημαίνει

ότι υπάρχει κατάλληλο μονοπάτι για πεζοπορία. «Στις αποστολές

μου έχω πάντοτε μαζί μου ένα ειδικό μηχάνημα για το υψόμετρο, ένα GΡS, ψαλίδι, πλαστικές σακούλες, σκαλιστήρι, σημειωματάρια, ένα μολύβι και όχι στυλό, γιατί δεν μπορώ να γράψω όταν βρέχει, και μία φωτογραφική μηχανή. Και, φυσικά, τον υπνόσακό μου». Τρόφιμα και νερό δεν παίρνει μαζί της, γιατί αποτελούν πρόσθετο βάρος, μόνο κάποιες σοκολάτες.

«Τα ενδημικά φυτά δεν βρίσκονται πάντα κάπου μακριά μας. Μπορεί να είναι εδώ δίπλα μας», εξηγεί ο κ. Ιατρού, καθώς δείχνει την Αsperula arcadiensis, ένα φυτό που μπορεί κανείς να το συναντήσει μόνο στον Βουραϊκό. Λίγο πιο κάτω η Κιτ Ταν σκύβει να δει ένα μικροσκοπικό πανέμορφο λουλούδι, με ανοιχτό μοβ-ροζ χρώμα στον ανθό, το Colhicum peloponesiacum. Και αυτό φύεται μόνο στην Πελοπόννησο.

fita2.gif (144097 bytes)
Η Γιαπωνέζα ερευνήτρια Κιτ Ταν στο φαράγγι του Βουραϊκού. Το μικρό ροζ-μοβ λουλούδι είναι από τα ενδημικά φυτά της Πελοποννήσου. Κάτω: Ο Έλληνας καθηγητής Γρηγόρης Ιατρού

Για την Κιτ Ταν και τον κ. Ιατρού, τα φυτά που συναντούν στο δρόμο τους στο φαράγγι του Βουραϊκού και όχι μόνο είναι οι «φίλοι» μιας μεγάλης παρέας. Οι δύο ερευνητές γνωρίζουν τόσο τις επιστημονικές όσο και τις κοινές τους ονομασίες μία προς μία. Στέκουν, σκύβουν, τα κοιτούν προσεκτικά και τα αγγίζουν. Η Κιτ Ταν κόβει ένα, το τρίβει και το μυρίζει. «Υπέροχο άρωμα», λέει, «σαν τη ρίγανη. Υπάρχουν πολλά αρωματικά φυτά εδώ».

Για έξι χρόνια ερχόταν δύο ή τρεις φορές κάθε χρονιά στην Πελοπόννησο και στα Κύθηρα. Σε κάθε της αποστολή έμενε από 8 μέρες έως έξι μήνες. Όπως λέει η ίδια, το παλιό τζιπ με το οποίο κυκλοφορούσε έχει διανύσει περισσότερα από 350.000 χιλιόμετρα στην Ελλάδα. Ο κ. Ιατρού κάνει λόγο για αποστολές εξερεύνησης και όχι για απλές εκδρομές. Οι περιγραφές αλλά και το αποτέλεσμα της δουλειάς το αποδεικνύουν.

Η Κιτ Ταν θυμάται τις μέρες που πέρασε εξερευνώντας τα φυτά του Ολύμπου. «Ξυπνούσα στις 4 το πρωί και ξεκινούσα το περπάτημα. Κοιτούσα παντού προσεκτικά. Σήκωνα κάθε πέτρα, όπου υπήρχε φυτό. Ατέλειωτες ώρες πεζοπορίας και πολλή κούραση». Η πρώτη της αποστολή ήταν στον Πάρνωνα. Ακόμα κι όταν οι συνθήκες ήταν αντίξοες, εκείνη ποτέ δε φοβήθηκε. «Συχνά τα καταφύγια στα βουνά ήταν κλειστά και κλειδιά δεν υπήρχαν. Ύστερα από μία ολόκληρη μέρα δουλειάς, έπρεπε να κοιμηθούμε, ήταν απαραίτητο. Μαζεύαμε κλαδιά από τα γύρω δέντρα, βάζαμε πάνω τους υπνόσακους και κοιμόμασταν», περιγράφει.

Ξυπνούσαν με τις πρώτες ηλιαχτίδες και το περπάτημα άρχιζε και πάλι. Κάποιες φορές η Γιαπωνέζα χρησιμοποιούσε ως μεταφορικό μέσο γαϊδουράκια. Στο δρόμο τους εκτός από φυτά έκαναν την εμφάνισή τους και διάφορα ζώα ή μεγάλα πουλιά. Ποτέ όμως απειλητικά. «Θυμάμαι μια φορά που σκαρφάλωνα σε κάτι βράχους, δίπλα σε νερά. Ένας από αυτούς υποχώρησε. Τότε πραγματικά σκέφτηκα πως θα μπορούσα να έχω πάθει κάτι σοβαρό. Ευτυχώς, αν και έπεσα, δεν έπαθα ούτε γρατζουνιά», λέει χαμογελώντας η Γιαπωνέζα ερευνήτρια.

Ένα βιβλίο με επιστημονικό και καλλιτεχνικό ενδιαφέρον

Η Κιτ Ταν ήρθε πρώτη φορά στην Ελλάδα πριν από 10 χρόνια. Η οροσειρά της Ροδόπης ήταν η πρώτη της αποστολή. Γύρισε πίσω στο Εδιμβούργο, όπου ζούσε έχοντας συλλέξει περισσότερα από 2.500 φυτά. Έμεινε στη Ροδόπη ένα μήνα. Τον επόμενο χρόνο επισκέφτηκε ξανά την Ελλάδα.

«Ήταν τυχαίο. Από το Μπάρι και το Μπρίντεζι πέρασα στην Πάτρα. Ήμουν μόνη μου και αναζήτησα συνεργάτη στο Πανεπιστήμιο της Πάτρας. Εκεί βρέθηκα με τον κ. Ιατρού. Από τότε συνεργαζόμαστε στενά». Ο κ. Ιατρού έκανε τότε το διδακτορικό του στα ενδημικά φυτά της Πελοποννήσου. «Είχα από τότε ανακαλύψει 4 νέα είδη στο φαράγγι του Λεωνιδίου. Ένα από αυτά ήταν η Ρetrorhagia grandiflora. Στην περιοχή υπάρχουν 1.500 είδη φυτών. Κι αυτό γιατί οι ανθρώπινες επεμβάσεις είναι σχεδόν ανύπαρκτες, ενώ δεν υπάρχουν γύρω ανταγωνιστικά φυτά», εξηγεί ο καθηγητής.

Εκτός από επιστημονικό ενδιαφέρον ο πρώτος τόμος για τα ενδημικά της Πελοποννήσου και των Κυθήρων παρουσιάζει και καλλιτεχνικό. Στις σελίδες του υπάρχουν 111 ζωγραφιές φυτών από το Δανό ζωγράφο βοτανολογίας Μπεντ Τζόνσεν, ο οποίος θεωρείται από τους καλύτερους στο είδος του. Την ίδια στιγμή, η Κιτ Ταν με τον κ. Ιατρού έχουν αρχίσει ακόμη ένα φιλόδοξο εγχείρημα. Το 9τομο έργο «Η ελληνική χλωρίδα», από το οποίο ο πρώτος τόμος έχει κυκλοφορήσει ήδη το 1997 και ο δεύτερος αναμένεται την άνοιξη του 2002. «Στην Ελλάδα δεν υπάρχει καταγραφή τα τελευταία χρόνια της χλωρίδας. Μόνο την τελευταία δεκαετία έχουν ανακαλυφθεί 100 διαφορετικά είδη και υποείδη», εξηγεί ο Έλληνας καθηγητής.

Δημοσίευση στην εφημερίδα "ΤΑ ΝΕΑ", 10-11-2001


Τοπικά ενδημικά ] Γιατροσόφια Ελλ.Χλωρ. ] Αιθέρια Έλαια ] Τα φρύγανα ] [ Γιαπωνέζα Βιολόγος ] Αγριελιά ] Ακακία ] Αμυγδαλιά ] Ήμερη βελανιδιά ] Ελιά ] Ευκάλυπτος ] Κέδρος ] Κεφαλληνιακή Ελάτη ] Κουτσουπιά ] Κυπαρίσσι ] Μαυρόπευκο ] Χρυσόξυλο ] Αγγιναράκι ] Αγκάθι ] Αγριαγκινάρα ] Αγριαρακάς ] Αγριαψιθιά ] Αγριοβιολέτα ] Αγριοβρώμη ] Αγριοζοχός ] Αγριοκρεμμύδα ] Αγριόκρινος ] Αγριομπίζελο ] Αγριοσέλινο ] Αγριοσπαράγγια ] Άγριο Σκόρδο ] Αγριοστάχυ ] Αλουμινάκι ] Ανεμώνη ] Απουράνι ] Άρτουκας ] Ασπάλαθρος ] Acantholimon echinus ] Astragalus taygeteus ] Ασπρόχορτο ] Ασφάκα ] Ασφόδελος ] Αφάνα ] Αχινός ] Βαλεριάνα ή Μάης ] Βασιλικός ] Βατομουριά ] Βερονίκη ] Bellevalia trifoliate ] Βιόλα ] Γαϊδουράγκαθο ] Γάλανθος ] Γλαδιόλα ] Δενδρολίβανο ] Δεντρογαλατσίδα ] Δίανθος ] Δυόσμος ] Ηλιάνθεμο ] Hypericum empetrifolium ] Θαλασσόκρινος ] Θυμάρι ] Ιξός ] Ίριδα ] Καμπανούλα ] Κάππαρη ] Καρδίες ] Καυκαλήθρα ] Κεφαλάγκαθο ] Κόκκινα κρίνα ] Κουμαριά ] Κουνούκλα ] Κρινάκι ] Κρίταμο ] Κρόκοι ] Κυκλάμινο ] Λεβάντα ] Λούπινο ] Μανουσάκι ] Μαντζουράνα ] Μάραθος ] Μαργαρίτα άγρια ] Μελισσόφυλλο ] Μέντα ] Μολόχα ] Μυρτιά ] Νάρκισσος ] Νεραγκούλα ] Ξυλόθρουμπος ] Ορχιδέες ] Origanum Scambrum ] Παπαρούνα ] Πάππαρος ] Περικοκλάδα ] Πετρόχορτο ] Πικραγκουριά ] Πικραλίδα ] Πικροδάφνη ] Πολυριζούσα ] Πτεροκέφαλος ] Ρίγανη ] Saxifraga ] Σελινόχορτο ] Σκόλυμος ] Σκορδαψιός ] Σπάκα ] Σπάρτο ] Σταυραγκάθι ] Σχίνος ] Τραγοπώγων ] Τσάι ] Τσουκνίδα ] Φασκόμηλο ] Φεγγαρόφυλλα ] Φιδόχορτο ] Φουσκούδι ] Φραγκοσυκιά ] Χαμομήλι ] Χαρουπιά ] Χελιδονόχορτο ] Χρυσάνθεμο ] Χωνάκι ] Ψευτοσέλινο ] Φλώμος ή γαλατσίδα ] Φούσκα ] Φτέρη ] Hieracium pannosum ] Stipa pulcherrima ]